Gas Free Nedir? Nasıl Yapılır?

0
Gas Free Nedir? Nasıl Yapılır?

Sıvı kargo yükü taşıyan gemilerde, yük ile ilgili çok titiz davranılmaktadır. Duyacağınız terimlerden birisi de gas free işlemleridir. Bu nedenle bu yazımızda sizlere tankerlerde gas free işlemi nedir? Gas Free nasıl yapılır? Sorularına cevaplar vermeye çalışacağız.

Gas Free Nedir?

Kelime anlamı olarak havasızlaştırma, gazsızlaştırma anlamına gelen gas free işlemi, denizcilik terminolojisine göre tehlikeli sıvı kargo taşıyan gemilerin tanklarında, tahliye sonrası kalan yük buharından arındırılması ve temizlenmesi anlamlarına gelmektedir.

Gas Free İşlemi Neden Önemlidir?

Özellikle tankerlerde tank içerisine girilmesi ve tank ile ilgili sıcak çalışma vb işlem yapılacağı zaman, tank içerisinin herhangi bir yangın-patlamaya karşı önlemlerinin alınması, yangın oluşmasına neden olabilecek olan maddelerden arındırılmış olması gerekmektedir. Kısaca Gas Free İşlemi Neden Önemlidir sorusuna verilecek en güzel cevap, tankların temizlenmesinin sağlanarak, yangın ve patlamaya karşı en büyük tedbirler alınmış olacaktır.

Tankerlerde Gas Free Nasıl Yapılır?

Bilindiği üzere tankerlerde kargo tanklarına yük hesaplamaları esnasında, tankların hacimlerinin %100 olarak doldurulacağı düşünülmez. Kargo tanklarına %85-%90 arası yük alınmaktadır. Geriye kalan %10-%15’lik boşluk ise, çevrenin ve yükün özelliği gereği taşınan yükün buharı ile dolmaktadır. Özellikle tehlikeli yükler dediğimiz petrol ve türevlerini taşıyan petrol tankerlerinin ve kimyasal tankerlerin yük buharı dediğimiz patlamaya ve yanmaya karşın en riskli olan kısım, meydana gelebilecek bir yangın anında çok büyük tehlikelere neden olabilmektedir.

Tankerlerde gas free işlemi yapılması için bu tehlikeli yük buharının o mahalden uzaklaştırılması gerekmektedir. Özellikle tanktaki sıvı kargo tahliye edildikten sonra geriye kalan bu yük buharı, ortamdan uzaklaştırılmadan, o bölgede kesinlikle ama kesinlikle en küçük operasyonun yapılmasına müsaade edilmemelidir. Tankerlerde gas free işlemleri nasıl yapılır konusunun en detaylı örneklerine , özellikle tanker işlemleri derslerinde yer verilmektedir.

Gas Free Yöntemleri

Gas free işleminin de birden fazla yöntemi bulunmaktadır. Bunlar kullanılacak ekipmana, personele, zaman ihtiyacı ve gerekli olan minimum hava kalitesine ulaşılmasına ilişkin olarak değişkenlik göstermektedir.  Burada sizlere en bilinen ve en fazla kullanılan gas free yöntemleri konusunda bilgi verilecektir.

1-Devre Üzerinden Havalandırma

Gas free yöntemlerinden birisi, kargo tankları ile bağlantılı dolum ve tahliye devresi üzerinden havalandırma yapma yöntemidir. Bu yöntem ile ana manifoldun bağlantılı bir devresine hava kaynağı bağlantısı yapılır. Hangi tanka gas free işlemi yapılacak ise sanki tahliye veya dolumdaki gibi o tanka kumanda eden valfler açılarak tank içerisine hava girişi sağlanır. Belirli bir sirkülasyondan sonra tan içerisinde bulunan hava, hava firardan çıkarak sirkülasyonla tanktan çıkar ve bu esnada da tankta bulunan yük buharını da beraberinde dışarıya götürür.

2-Hava Firar Boruları (Manika) ile Havalandırma

Bu gas free işleminde tank üzerinde havasızlandırma, gas free işlemi için yapılan özel havalandırma borularından tank içerisine özel hava boruları sarkıtılarak tankın içerisine hava girişi sağlanır ve diğer taraftan da tan içerisinde bulunan yük buharının dışarı tahliye edilmesi sağlanır. Aşağıda Manika Fotoğraflarını görebilirsiniz.

Cebri Havalandırma

Bu yöntemde dikkat edilmesi gereken önemli bir konu şudur. Tank havalandırmasında kullanılacak manikanın hava giriş kısmı, rüzgar alacak şekilde konumlandırılmalıdır. Bu nedenle tank havalandırmasını takip eden vardiya zabiti hava şartlarını sürekli olarak gözetmek durumundadır. Tabi vardiya zabiti ne kadar dikkatli olursa olsun eğer uygun hava şartları sağlanamazsa, tank havalandırması da ona göre verimli olmayacaktır.

Manika Fotoğrafı

3-Cebri Havalandırma

Adından da anlaşılabileceği üzere havalandırılması gereken ortama, hava sirkülasyonu sağlayan bir ekipman yerleştirilerek odanın hava değişimini arttırmaya yönelik bir çalışmadır. En büyük avantajı, manika ile havalandırma yöntemlerinde olduğu gibi doğal şartların durumlarına bakılmaksızın, istenilen zamanda, istenilen şiddetle ortam havalandırmasının kontrollü şekilde yapılmasını sağlamaktadır.

Cebri Tank Havalandırma

YORUM YAZ

Please enter your comment!
Please enter your name here